| VOORJAAR, HET IDEE |
 |
Wandelend door de olijfgaarden zie ik de nauwelijks waarneembare kleine, groene
pitjes in de bomen hangen. In de plaatselijke bar wordt echter al heftig
gediscussieerd over de oogst in November! Ik zie hun ogen stralen als ze praten
over de laatste en leukste oogst van het jaar!
Al jaren zie ik tijdens mijn wandelingen hoe de olijfbomen worden gesnoeid. Al
jaren zie ik kleine witte bloemetjes in kleine groene olijfjes veranderen, maar
nog nooit had ik de olijfbomen vol met zwarte, gerijpte olijven gezien. Dus
wilde ik voor één keer in de late herfst naar Italië afreizen en één keer die
rijpe olijven zien, plukken en proeven... |
| |
|
| NOVEMBER, DE AANKOMST |
|
DE KOLONEL HEEFT ALTIJD GELIJK |
De zon verwarmt de roodgeel gekleurde, in licht gehulde nevelige bergen. Geuren,
kleuren en de vermoeidheid van een nacht doorrijden brengen ons in een
gelukzalige roes.
Mario komt zijn heerlijke wijn brengen en Wilfredo het hout voor de haard.
De avond valt vroeg en is koud. In het gezellige huisje nestelen we ons met
Mario's wijn bij de open haard.
Het lijkt Wilfredo niet verstandig om de volgende dag al te gaan plukken; het
zou gaan regenen. Heel erg vinden we dat niet; een dagje uitrusten of Cortona
bezoeken is ook leuk! De volgende dag schijnt echter gewoon de zon. Wilfredo
zal wel naar il Colonello hebben geluisterd, de weerman van de Italiaanse TV! |
|
We besluiten te gaan wandelen en lopen naar het dorpje. Van daaruit lopen we
verder de berg op naar het huisje van Wilfredo. Van kale bomen blijkt hier in
de heuvels geen sprake te zijn; de vele rode eiken zijn de hele winter rood en
'the ever green oak' blijkt dus altijd groen te zijn!
Op het bergpad staat om de 20 meter een jager met zijn buks ingespannen te
wachten. Ze gluren de helling af, maar in het dichtbegroeide bos valt niets te
zien. Ze wachten op de honden die de everzwijnen moeten opjagen. Voor mijn ogen
verschijnen beelden uit het voorjaar: moeder everzwijnen met hun kleintjes die
nog ontwetend rondrennen en rondsnuffelen. Maar nu is het november en ik besef
dat November niet alleen de maand is van de olijvenpluk, maar ook van de
jagers...
Wilfredo ontvangt ons gastvrij. We krijgen te eten en te drinken. Hij laat ons
de ecologische moestuin zien en krijgen stapels groenten in handen gedrukt.
Dan barst een hevige stortbui los. Il Colonello heeft toch gelijk!
Wilfredo brengt ons met zijn pick-up weer naar beneden. Op het moment dat
iedereen weer beneden in het dorp is houdt het op met regenen! We gaan wat
drinken bij de plaatselijke bar en doen ook alvast inkopen voor de olijvenpluk.
Ieder krijgt zijn eigen handschoentjes. De moeten kloofjes in je huid
voorkomen. Het sap van olijven schijnt erg slecht voor je huid te zijn. |
 |
|
| |
|
| LA TRAMONTANA |
De volgende dag wil Wilfredo ons weer afraden te gaan plukken vanwege de
Tramontana, de harde, ijskoude wind die hier in het najaar en in de winter van
de bergen af kan komen rollen. Wij beweren dat we als Hollanders wel wat gewend
zijn!
Na de koffie bij de plaatselijke bar rijden we de bergweg op. Bij het laatste
huis van Valecchie kan ik niet verder met mijn busje. We lopen de heuvel op
door goed onderhouden olijfgaarden en bereiken de meer verwilderde olijfgaard. |
|
|
Een zacht koud windje, maar de zon is lekker. Is dit nu de beruchte tramontana?
|
|
We pakken de ladders, de mandjes en de harkjes. Onder de bomen met veel olijven
worden netten gelegd. Met een harkje wordt langs de takken geritst. De olijven
vallen in het net. De blaadjes die zijn meegekomen halen we eruit voordat het
net geleegd wordt in de jute zaken. Enkelen van ons binden een mandje voor op
de buik en plukken de bomen die minder olijven hebben met de hand.
Voortdurend
horen we stemmen vanuit de verte; buren die verderop in het dal onder gezellig
gekeuvel of druk gekibbel ook aan het plukken zijn.
De ex-acrobaat in mij besluit zoveel mogelijk hoog in de bomen de olijven te
gaan plukken. Ik worstel me met de ladder de boom in. Hoog op de ladder zie ik
dat ik zo nog beter kan genieten van prachtige uitzichten op de
bergen van Umbrië en het dal wat nog in Toscane ligt.
|
|
| |
|
| IL PRANZO |
Wilfredo maakt een vuurtje. De salsicce worden gebraden en we strekken ons uit
voor een siësta in het zonnetje. We plukken nog twee uur en dan wegen we de
olijven: 60 kilo!
Wat een tegenvaller, dat is 12 liter olie, oftewel per uur per persoon een
halve liter olie. Nu snap ik waarom je zelfs in Italië voor de echte extra
virgine al gauw10 euro per liter moet betalen.... Al dat werk; het aanplanten
van de bomen, het snoeien, het bemesten, dat arbeidsintensieve plukken en het
persen! Het duurt ook nog eens minimaal drie jaar voordat de boom wat vruchten
gaat geven.
Wilfredo gebiedt ons echter dat we in de bar altijd moeten vertellen dat we 2
maal zo veel hebben geplukt. Dat schijnt iedereen te doen...
We worden met de dag enthousiaster en ervarener. Het wordt steeds makkelijker de
ladder goed te plaatsen en we krijgen meer handigheid in het plukken zelf. Maar
elke olijf blijft er één! Zelfs als er maar 1 olijf in een boom hangt wordt er
gekscherend om gevochten.
Drie dagen plukken: eerst cappucino in de bar van Franca, dan naar boven lopen
in het zonnetje, plukken en ondertussen genieten van de prachtige vergezichten,
de picknick met vuurtje, de siesta... |
|
Als de zon achter de bergen zakt en een intens rode gloed achterlaat is het tijd
om naar huis te gaan. We lopen door de olijfgaarden van de buurman naar beneden
en kijken verlekkerd naar zijn olijven: veel groter en veel zwarter! Later
hoorden we gelukkig als troost dat zwarte olijven alleen geen goede smaak geven
en dat de grootte van de olijven niets zegt over de kwaliteit. |
 |
De dagen eindigen met een amaro in de bar van Franca, waar we ijverig liegen
tegen de stamgasten. Die blijven echter meewarig glimlachen om het in hun ogen
geringe aantal kilo's. "Maar ach, het is niet erg, jullie zijn buitenlanders.
Dat jullie aan het plukken zijn is al heel bijzonder."
En 's avonds is het heerlijk voldaan staren in het haardvuur. |
| |
|
| HET PERSEN |
|
WARM WATER, SNEEUW EN OLIE |
We rijden met onze zelfgeplukte olijven naar een kleine persfabriek. We zien hoe
daar de olijven worden gewassen en daarna vermalen en geperst. De drab loopt er
aan de achterkant uit en wordt opgevangen... Vergis je niet; deze drab wordt
door de persfabriek gebruikt voor de olijfolie die in de winkels verkocht
wordt!
"Onze" olie stroomt ondertussen de centrifuge in, waar water en olie van elkaar
gescheiden worden. Uit de ene rubinetta loopt dan nog wat zwart drabwater, maar
uit de andere kraan zien wij dan eindelijk het felbegeerde geelgroene goud
stromen.
|
|
De laatste dag maken we een prachtige tocht door de bergen op zoek naar een lief
stadje waar thermen te vinden zouden zijn. Na enig zoeken en klimmen, kunnen we
onze spieren inderdaad verwarmen in de warme bronnen. We genieten van het
borrelende water, tevreden over wat we die week hebben gedaan.
's Avonds komen Mario en zijn vrouw Alma ons nog wat rode wijn brengen. We
genieten van hun wijn, de open haard en de verhalen van Mario. Terwijl buiten
de wereld witter en witter wordt doen wij ons te goed aan bruschetta met de
nieuwe olijfolie. Verse olie smaakt echt veel en veel lekkerder! Zeker olie van
zelfgeplukte olijven! |
 |
De volgende dag als de sneeuw door de warmte van de zon is verdwenen, genieten
we nog even van de laatste warme zonnestralen voordat we weer
terugrijden naar het regenachtige Holland. We zijn allemaal een prachtige
ervaring en een liter zelfgeplukt, versgeperst geel goud in onze
bagage rijker! |
|
| |
|
|
|
|
